De stofwisseling is een chemisch proces waarbij voedingstoffen in het lichaam worden omgezet en verbindingen aangaan met andere stoffen. Evenwicht in de zuur – alkaline balans is daarbij een kritische factor in het verkrijgen en behouden van een goede gezondheid.

Vetten en eiwitten worden omgezet in vetzuren en aminozuren. Teveel nadruk op eiwitten en vetten in het voedingspatroon zou dus een verzurende werking kunnen hebben. Vlees is een voorbeeld van zuurvormend voedsel, door zowel de eiwitten en de vetten. Koffie is overigens ook zuurvormend, net als suiker. Groenten en fruit leveren doorgaans meer alkalische stoffen.

Het is van belang om te begrijpen dat de pH waarde en de smaak van voedsel zelf niet bepalen is voor de uitwerking ervan in het lichaam. Een citroen is een zure vrucht dankzij het hoge gehalte aan organische zuren en de zure smaak ervan. Door de hoge concentraties alkaline mineralen in een citroen wordt het lichaam echter meer alkalisch. Hetzelfde geldt voor vele andere vruchten.

Naast voeding lijken ook gemoedstoestand en emoties een verzurende uitwerking op ons systeem te hebben. Hierbij kun je denken aan depressie, woede, afgunst en jaloezie. Waarschijnlijk komt daar ook de term ‘zuurpruim’ vandaan. Dergelijke gevoelens en emoties gaan over het algemeen gepaard met stress en de chemische reacties die hiermee gepaard gaan zorgen voor disbalans.

Het lichaam streeft naar balans

De meeste weefsels en vloeistoffen in ons lichaam hebben een redelijke marge in pH waarin ze kunnen functioneren, met elk weer een eigen optimum. Deze marge maakt het mogelijk dat ze mineralen afstaan aan het bloed wanneer het bloed uit balans dreigt te raken. Het bloed heeft een vrij smalle marge in pH en het lichaam geeft hoge prioriteit aan het in balans houden van de pH waarde van het bloed.

Wanneer het bloed te alkalisch dreigt te worden dan zorgt het lichaam ervoor om de balans terug te brengen in het bloed door zure elementen vanuit de maag in de bloedbaan te brengen. Dit kan ten koste gaan van de spijsverteringsprocessen in de maag. Zwavel, fosfor, jodium en chloor zijn de belangrijkste zure mineralen die een rol spelen in dit proces.

Wanneer het bloed te zuur dreigt te worden dan zorgt het lichaam ervoor om de balans in het bloed te herstellen door alkalische elementen vanuit de dunne darm in de bloedbaan te brengen. Dit kan ten koste gaan van de spijsverteringsprocessen en absorptie in de dunne darm. Calcium, magnesium, natrium, kalium en ijzer zijn de belangrijkste alkalische mineralen die hierbij een rol spelen.

In beide gevallen gaat de overdracht van deze elementen aan het bloed ten koste van de afgifte ervan voor andere processen in het lichaam zoals opbouw en regeneratie van weefsels zoals botten, tanden, haren en huid.

Twee misvattingen over de invloed van voeding op zuur – base evenwicht

De eerste misvatting is met name generaliserend van aard en dit is het traditionele uitgangspunt dat de optimale verhouding zuur – alkalische voeding circa 20% – 80% is. Dit vormt wellicht een richtlijn maar het houdt geen rekening met individuele verschillen. Het is inmiddels duidelijk dat niet iedereen hetzelfde reageert op een als zuur dan wel als alkaline geclassificeerd voedingsmiddel.

Voor een goede gezondheid is het van belang dat elk individu de eigen passende verhouding vindt in zuur – alkalisch vormende voeding. Er is geen algemene richtlijn die voor iedereen geldt. Een voedingsmiddel dat voor de ene individu een alkalische uitwerking heeft kan afhankelijk van constitutie en stofwisseling voor een andere individu zuurvormend zijn.

Een andere misvatting is het uitgangspunt dat de pH waarde van het bloed niet kan worden beïnvloed door middel van voeding omdat het lichaam deze balans zelf regelt. Zoals net al aan de orde gekomen heeft het bloed inderdaad een vrij stabiele pH waarde nodig. Wanneer er disbalans dreigt dan worden benodigde mineralen onttrokken uit andere weefsels om de pH van het bloed in balans te houden.

Om dit mooie mechanisme uit te voeren moet het lichaam echter over deze elementen kunnen beschikken. Het lichaam kan over deze elementen beschikken indien deze vanuit voeding zijn opgenomen en aanwezig zijn in het lichaam. Een meer correcte stelling zou in dit geval zijn dat voeding niet direct de pH waarde van het bloed beïnvloed, maar dat het mechanisme van het lichaam dit indirect doet wanneer dit nodig is.

Evenwicht in de zuur – alkaline balans is een fundamentele sleutel voor een goede gezondheid. Het grootste gevolg van systematische verzuring is de uitwerking ervan op het centrale zenuwstelsel. Wanneer je last hebt van mentaal minder helder zijn, brain fog, vertraagde denkprocessen, hoofdpijn, vermoeidheid, gebitsproblemen, stijve spieren & gewrichten en lage rugpijn dan kan dit wijzen op verzuring van je systeem. Het gebruik van calcium, magnesium, kalium en natrium voor het in balans houden van de pH van het bloed gaat ten koste van het gebruik van deze mineralen voor onder andere spierweefsel en zenuwcellen.